navbar.frm 20190426 .nav
Groot onderhoud . . . Ronde elke zondag 10:30 145.475 MHz . . . Wekelijkse ether ontmoetingen donderdag avond 20:30 uur 145.450 Mhz . . .
W
MIXWin scherm

Elke woensdag avond van 19:30-20:30 houden enkele Woerdense amateurs een SSTV ronde op onze huis frequentie 145,475 MHz in de mode Martin2. Wat is SSTV, hieronder een kort overzicht.

Slow-scan televisie (SSTV) is een methode om stilstaande beelden te verzenden en te ontvangen.
SSTV is eind 1957 ontwikkeld door Copthorn MacDonald (YV2CM). De eerste apparatuur werd in de herfst van 1957 getest op de 11 meterband. De eerste gepubliceerde beschrijving van het systeem was een artikel in twee delen in QST, augustus- en september nummers.
De eerste beelden in kleur werden zelfs verzonden voordat er kleuren monitors bestonden. Kleur voor kleur werd toen door een kleurfilter met zwart-wit camera opgenomen, verzonden en individueel opgenomen en daarna nogmaals met kleur filters als kleurplaatje gemonteerd!

Een technische term voor SSTV is smalband televisie.
Analoge televisie-uitzendingen vereisen minimaal 6 MHz brede kanalen, omdat het 25 of 30 beeldframes per seconde uitzendt, maar SSTV neemt meestal slechts een maximum van 3 kHz bandbreedte in beslag. Het is een veel langzamere methode voor het overbrengen van stilstaande beelden, die ongeveer acht seconden tot een paar minuten duurt om een beeldframe te verzenden.

SSTV maakt gebruik van analoge frequentiemodulatie, waarbij elke verschillende helderheidswaarde in het beeld een andere audiofrequentie krijgt. De kleur informatie wordt bereikt door helderheid modulatie van elke kleurcomponent (meestal rood, groen en blauw) afzonderlijk te verzenden.

Door de beperkte bandbreedte (minder dan 3 kHz) is deze mode uitstekend geschikt om op de HF-banden te worden gebruikt. Je hebt dus geen satelliet nodig - zoals bij de commerciele TV - om plaatjes over de hele wereld te sturen.

Hieronder een lijst met SSTV voorkeur frequenties.

alternatief 21,340 en 28,460 MHz
6 m50,300 MHzUSB
2 m144,500 MHzFM
144.8875 MHzPI3DFT SSTV Repeater Den Haag JO22eb
145,475 MHzFMAfd Woerden
145,800 MHzFMISS RS0ISS
70 cm433,700 MHzFM
70 cm431,025 MHzFM

Helaas is er geen algemene standaard ten aanzien van de wijze waarop de modulatie plaats vindt. De verschillen betreffen het aantal lijnen waarmee een beeld gescand wordt, het kleursysteem (RGB of YCrCb), de wijze warop synchronisatie tot stand komt en de resolutie waarmee de kleur helderheid wordt gescand.
De populairste modi van SSTV zijn Robot, Martin en Scottie.
Een mooi overzicht van de diverse modi, rijkelijk voorzien van plaatjes is te vinden op de website: www.sstv-handbook.com/download/sstv_05.pdf

Robot mode

.
SSTV Robot is ontwikkeld door Robot Research Corporation. Wordt gebruikt om afbeeldingen te verzenden via HF en VHF frequenties.
De meest populaire modi die tegenwoordig worden gebruikt, zijn Robot 36 en Robot 72.

*Martin mode* SSTV Martin werd ontwikkeld door Martin Emmerson en werd oorspronkelijk ook opgenomen als ROM verbetering voor de SSTV-eenheden van Robot Research. De Martin-modus scant 256 regels in plaats van de standaard 240. Dit is meestal om HAM-operators 16 pixels ruimte boven of onder hun afbeelding te geven voor hun roepnaam en andere tekst.
Martin wordt voornamelijk in Europa gebruikt.

Scottie mode SSTV Scottie werd ontwikkeld door Eddie Murphy GM3BSC en werd oorspronkelijk ook opgenomen als ROM verbetering voor de SSTV eenheden van Robot Research. Scottie modus scant 256 regels in plaats van de standaard 240 eveneens om amateurs 16 pixels ruimte boven of onder hun afbeelding te geven.

Hieronder een tabel met parameters van meest voorkomende modi.
De VIS code zegt iets over de wijze waarop de kleur informatie wordt verzameld.

Martin

ModeKleurVISDuurLijnenKolommen
M1 RGB 44 114 256 320
M2 RGB 40 58 256 320
M3 RGB 36 57 128 320
M4 RGB 32 29 128 320

Martin
HQk HQ1 YCrCb 41 90 240 320 85.055
HQ2 YCrCb 42 112 240 320 68.680

Welke software is er beschikbaar?

NaamOpmerkingen
MMSSTV MM Hamsoft.
MixW V3 Best SSTV Software to date.
Digital Master 780 for Windows Ham Radio Deluxe.
QSSTV for Linux One of the best SSTV programs.
KD6CJI Multiscan 3B SSTV.
RX-SSTVGreat APRS Software.
MultiPSK Top APRS Program.

Hoe maakt men een SSTV verbinding Men kan CQ (algemene oproep) roepen op een oproep-frequentie: dit wordt gedaan door een afbeelding te sturen met daarbij de tekst CQ of CQSSTV en de eigen call-sign. Een ander station kan dan de oproep beantwoorden. Men kan ook luisteren op een oproep frequentie en een CQ-oproep beantwoorden.

Dan kan men de kwaliteit van het ontvangen beeld meedelen.
Dus, hoeveel ruis er zit in het ontvangen beeld. Dit wordt weergegeven door een getal van V1 tot V5, waarbij V5 is ruisvrij is en V1 meer ruis dan beeld.
De maximumscore die aan een ontvangen beeld kan gegeven worden, is dus R5, S9 en V5. Dit doet men in een speciaal woord, bijvoorbeeld: 'AB1CDE 595 de FG2HIJ. Hier geeft FG2HIJ een score van R5, S9 en V5 aan AB1CDE, wat dus wil zeggen dat FG2HIJ het beeld perfect ontvangen heeft met een sterk signaal.
Meer informatie o.a. in www.sstv-handbook.com.

Pieter J.T. Bruinsma, PA0PHB ( 2020/02/28)

Referenties, meer informatie:
SSTV-handbook Image Communication
Meer informatie
SSTV Handbook Vergelijk modi
Onderwerpen
TelevisieTelevisie RadiosetRadioset DigmodeDigmode StoringStoring SatellietenSatellieten PublikatiePublikatie ModulatieModulatie Frequentie-bandFrequentie-band
Redactie: pa0phb @ veron.nl   Sat Oct 23 09:23:06 2021
©    Linux powered